Ό,τι Δεν Εκφράζεται Αποθηκεύεται

Όλοι μιλάμε για το στρες.

Το αναγνωρίζουμε ως σύμπτωμα της εποχής, ως αναπόφευκτο τίμημα της ταχύτητας, ως κάτι που «πρέπει να μάθουμε να διαχειριζόμαστε»

Όμως το κρίσιμο ερώτημα ίσως δεν είναι πόσο στρες βιώνουμε. Αλλά αν μπορούμε να το ολοκληρώνουμε.Το ανθρώπινο νευρικό σύστημα δεν σχεδιάστηκε για μόνιμη καταστολή. Σχεδιάστηκε για κύκλους.

Ενεργοποίηση – αντίδραση – αποκατάσταση.

Όταν αντιλαμβανόμαστε απειλή, ενεργοποιείται η αρχέγονη βιολογία μας: πάλη ή φυγή. Το σώμα κινητοποιείται. Οι μύες φορτίζονται. Η αναπνοή αλλάζει. Η καρδιά επιταχύνει. Όλο το σύστημα προετοιμάζεται για δράση.

Αν όμως η δράση δεν επιτραπεί —αν δεν μπορούμε να μιλήσουμε, να φύγουμε, να αντισταθούμε, να εκφραστούμε —η ενέργεια δεν εξαφανίζεται. Εγκλωβίζεται. Και τότε εμφανίζεται μια τρίτη κατάσταση: το πάγωμα. Μια σιωπηλή, εσωτερική ακινησία. Το σώμα παραμένει σε εγρήγορση, αλλά χωρίς διέξοδο.

Αυτό το ανολοκλήρωτο στρες είναι που φθείρει. Όχι η ένταση καθεαυτή. Αλλά η ακινητοποιημένη ένταση.

Το σώμα θυμάται αυτό που δεν εκφράστηκε

Στην καθημερινότητα, ο εγκλωβισμός δεν είναι πάντα δραματικός. Μπορεί να είναι μια δουλειά που δεν μας εκφράζει. Μια σχέση όπου καταπίνουμε λόγια. Ένας ρόλος που κάποτε επιλέξαμε, αλλά πλέον δεν μας χωρά. Σιγά σιγά, η καταστολή γίνεται συνήθεια. Η προσαρμογή γίνεται ταυτότητα.Και το σώμα αρχίζει να κουβαλά αυτό που δεν λέγεται.

Χρόνια κόπωση.

Σωματική ένταση.

Δερματικές αντιδράσεις.

Αυτοάνοσες διαταραχές.

Αϋπνία.

Το νευρικό μας σύστημα χρειάζεται να κινηθεί για να επανέλθει.

Χρειάζεται ρυθμό.

Χρειάζεται αναπνοή.

Χρειάζεται αίσθηση.

Η γιόγκα ως αποκατάσταση του κύκλου

Η γιόγκα δεν είναι απλώς άσκηση. Είναι μια συστηματική επανεκπαίδευση του νευρικού συστήματος. Μέσα από την κίνηση, το σώμα ολοκληρώνει μικρούς κύκλους ενεργοποίησης και αποφόρτισης.

Μέσα από την αναπνοή, το πνευμονογαστρικό νεύρο διεγείρεται, ενισχύοντας την παρασυμπαθητική απόκριση — την κατάσταση δηλαδή όπου το σώμα μπορεί να ξεκουραστεί, να αφομοιώσει, να επουλώσει. Οι αργές, συνειδητές μεταβάσεις από στάση σε στάση επαναφέρουν την αίσθηση επιλογής. Δεν είμαστε παγιδευμένοι.

Μπορούμε να κινηθούμε.

Οι πρακτικές όπως η Yoga Nidra, ο διαλογισμός και οι ρυθμικές αναπνοές βοηθούν τον εγκέφαλο να μεταβεί από την υπερδιέγερση στη ρύθμιση.

Η καρδιακή μεταβλητότητα (HRV) βελτιώνεται.

Η κορτιζόλη μειώνεται.

Το ανοσοποιητικό σταθεροποιείται.

Αλλά πέρα από τους βιολογικούς δείκτες, συμβαίνει κάτι βαθύτερο. Το σώμα νιώθει ξανά ότι έχει φωνή.

Από την καταστολή στην αλήθεια

Η πραγματική φθορά δεν έρχεται επειδή βιώσαμε ένταση. Έρχεται όταν μάθαμε να μην την εκφράζουμε. Όταν δεν θυμώνουμε για να μη χαλάσουμε ισορροπίες. Όταν δεν πενθούμε για να μη φανούμε αδύναμοι. Όταν δεν αλλάζουμε για να μη χάσουμε την ταυτότητα που χτίσαμε.

Η γιόγκα, στην ουσία της, δεν μας ζητά να «ηρεμήσουμε». Μας ζητά να αισθανθούμε. Να αντέξουμε την αίσθηση. Να παραμείνουμε παρόντες μέσα στην ένταση χωρίς να παγώσουμε. Να επιτρέψουμε στο κύμα να ολοκληρωθεί.

Και μέσα σε αυτή τη διαδικασία, κάτι μετακινείται. Η υγεία δεν είναι απλώς απουσία συμπτωμάτων. Είναι η ικανότητα του οργανισμού να ρέει. Να ενεργοποιείται και να επιστρέφει. Να προσαρμόζεται χωρίς να χάνει τον πυρήνα του.

Ίσως λοιπόν η θεραπεία να μην είναι η εξάλειψη του στρες. Αλλά η αποκατάσταση της κίνησης μέσα σε αυτό.

Να μπορούμε να μιλάμε όταν κάτι μας πνίγει.

Να κινούμαστε όταν κάτι μας περιορίζει.

Να αλλάζουμε όταν κάτι δεν μας χωρά πια.

Γιατί το σώμα δεν ζητά τελειότητα.

Ζητά αλήθεια.

Και όταν του δώσουμε χώρο να κινηθεί, θυμάται μόνο του τον δρόμο προς την ισορροπία.